Cookies accepteren

Wij zijn wettelijk verplicht om je toestemming te vragen voor het gebruik van cookies en je hier over te informeren.

Zonder cookies kunnen niet alle onderdelen van onze website functioneren. Daarom is het helaas niet mogelijk om onze website te bezoeken als je geen cookies accepteert.

Cookies accepteren

Wat zijn cookies?

Cookies zijn kleine bestandjes die informatie over sitebezoek bevatten. Deze bestandjes worden op je computer geplaatst en zijn veilig. Ze kunnen nooit worden gebruikt om privégegevens van je computer uit te lezen of om wachtwoorden te onderscheppen. Cookies zijn ook niet in staat om een computer te infecteren met een virus. Bijna elke website gebruikt deze kleine bestandjes.

Lees meer

Wij gebruiken cookies voor:

Klik hier voor meer informatie over cookies.

Het einde van de analoge kerk?

Nog niet zo heel lang geleden was ik in gesprek met een stel jongeren over de kerk en de eredienst. Eén van hen maakte een opmerking die me sinds die tijd bezig heeft gehouden en ons mede geïnspireerd heeft om Stichting Generatio op te richten. De jongere zei: “De kerk is hartstikke analoog en wij leven in een digitale wereld, vind je het dan gek dat er zoveel jongeren de kerk verlaten?” Bam! Die was raak. Want er verlaten inderdaad 400 jongeren per maand de kerk. Dat vraagt om zelfreflectie van de kerk, maar ook op inspelen op de behoefte van jongeren. Immers, jongeren zijn niet alleen de kerk van morgen, maar zeker ook die van vandaag!

Het is opvallend dat we in de bijbel al veel lezen over Gods generatiedenken. Hij noemt Zichzelf de God van Abraham, Izaäk en Jakob en op verschillende Schriftplaatsen geeft God richtlijnen over hoe we moeten omgaan met de generaties die na ons komen. Denk aan Deut.6:5-9 en Psalm 78. In Gods beleving is het hier en nu onlosmakelijk verbonden met zowel geschiedenis als toekomst, dus met de generaties die ons voorgingen en de generaties die na ons komen. Dat is eigenlijk heel lang goed gegaan: de generaties waren met elkaar verbonden en het was een vanzelfsprekendheid om naar de kerk te gaan en het sociale leven was daaromheen opgebouwd. Generaties waren met elkaar verbonden op een natuurlijke wijze. Dat zijn we nu echter kwijtgeraakt door verschillende oorzaken!

Generatie Z

In de eerste plaats hebben we te maken met een snelle ontwikkeling van het individualisme in onze maatschappij. Steeds meer leven mensen voor zichzelf, voor zelfontplooiing, bevrediging van het eigen ik en vanuit de gedachte “wat heb ik er aan?” De overheid heeft daar sterk op ingespeeld en aangedrongen met allerlei vormen van wetgeving, en het is ook de gemeente ingeslopen met alle gevolgen van dien. De vraag is gerechtvaardigd voor wie en wat we vandaag de dag gemeente zijn?

In de tweede plaats zijn we terechtgekomen in een digitale ontwikkeling en informatiestroom die zijn gelijke niet kent. Nooit eerder in de geschiedenis van de mensheid zijn de ontwikkelingen zo hard gegaan en werden er zo veel eisen gesteld aan de opgroeiende jeugd als nu. En nog nooit eerder waren de verschillen tussen de huidige en de komende generatie zo groot. Dat stelt hele andere eisen aan de gemeente dan eerder het geval was. De generatie die nu opgroeit kunnen we vatten onder de term Generatie Z.  Dat is globaal gesproken de generatie tussen de 2 en 20 jaar oud. Naast alle andere kenmerken die zij heeft, valt één kenmerk in het bijzonder op en moet ons doen nadenken: zij gaan niet meer online en offline zoals de generatie die hen voorgaat, maar zij zijn voortdurend online. Hun wereld is niet te verdelen in een real world en een digitale wereld, maar dat is voor hen een geheel en daar hoeven ze niet eens over na te denken! Dat heeft dus heel veel implicaties als we hen willen bereiken met het evangelie of deel willen laten zijn van onze gemeente!

Een paar kleine voorbeeldjes. We willen de jeugd bij de kerk houden en liefst dat ze straks, in de toekomst (niet nu al he, daar zijn ze nog niet aan toe…… is de gedachte die veelal leeft) de gemeente dragen en leiden. Maar als we nu al weten dat ze een aandachtspanne hebben van –overdreven- drie minuten en 45 seconden, waarom preken we dan nog een half uur? En bovendien, de meeste predikers vervallen na 20 minuten louter in herhaling, vraag het de jeugd maar…..

En (bijna) ieder gemeentelid heeft er moeite mee dat jongeren maar zitten te spelen met hun smartphone tijdens de preek, maar moeten we als kerk dan niet zorgen dat we daar iets mee doen en bijvoorbeeld op dat schermpje komen? Moeten we concurreren met de wereld, het hoofd in de schoot leggen en wachten op de wederkomst of hebben we nog een andere optie? Hoe dan ook, we mogen niet berusten in die 400 tieners die maandelijks de kerk verlaten!

Waar gaat het om?

Natuurlijk om geestelijke strijd. Open deur, maar toch. Hoeveel wordt er nou daadwerkelijk gebeden voor de volgende generatie in onze kringen, terwijl we weten dat de satanskerk 24 uur per dag bidt tegen christelijke huwelijken, gezinnen en jongeren. Het wordt tijd dat we wakker worden en al onze strategieën voor gemeentegroei eens opzij zetten en gaan bidden. En dan niet een keertje, maar volhardend en trouw. Verder moeten we ons realiseren dat de jeugd niet in de eerste plaats de kerk verlaat omdat de principes van God niet meer deugen, de kerkdienst saai is of de tienerclub niet loopt. Nee, de tiener van nu vraagt, soms uitgesproken, meestal onuitgesproken: “Vertel me nou hoe het zit en dan toets ik in jou leven wel of het klopt…”  En dan gaat het over het leven van de generatie die hen voorgaat. Over hun leven met God, hun huwelijken, hun ouderschap, hun discipel zijn. En wat zien ze dan?

De kloof die is ontstaan tussen de analoge kerk en de digitale Generatie Z is niet te dichten met trucs en aanpassingen in onze kerkdiensten. Hoewel daar best over nagedacht mag worden. De kerk hoort te bestaan uit de verschillende generaties, daarom zijn de jeugdkerken in hun oorspronkelijke vorm ook niet van de grond gekomen. Nee, we zullen als analoge generatie naar onszelf moeten kijken. Welk beeld laten wij zien aan de volgende generatie? Is dat een beeld dat klopt met de theorie zoals we die leren? Ziet de volgende generatie echtheid en authenticiteit of is het een slap aftreksel van het leven van een discipel? 

Terug naar de basis

Het heeft geen zin om een prachtig theoretisch plaatje geschetst te krijgen om vervolgens tot de ontdekking te komen dat de praktijk er heel anders uitziet. En toch is dat wat de jeugd meekrijgt. En vervolgens afhaakt omdat ze zien dat het niet klopt.

Dus moeten we werken aan onze huwelijken, onze gezinnen, ons persoonlijk leven en de principes van God uitleven. Terug naar de basis! Dat is geen gemakkelijk iets, maar daar gaat het niet om. De volgende generatie mag best zien dat het leven met God een worsteling is, en geen appeltje eitje. Dat overwinningen worden afgewisseld met momenten dat je op je snufferd gaat. Daar hebben ze wat aan want dat zien ze in hun eigen leven ook. Is dat ook niet waar de bijbel vol mee staat? Nergens zien we geestelijke krachtpatsers die zonder strijd door het leven gaan. En dat lukt ons ook niet. Die boodschap moeten we doorgeven: we leven uit vergeving en gelukkig is de genade van God groot genoeg! En als we die boodschap nou ook nog wat meer digitaal zouden kunnen verpakken en laten aansluiten bij de belevingswereld van de jeugd dan kunnen we een stukje van het verloren terrein terugwinnen. Maar het begint bij ons!

Rob Hondsmerk
Directeur Stichting Generatio en Generations Consultancy
GZ-Psycholoog